AI/HWR/ECRE:ΠΕΙΤΕ ΟΧΙ ΣΕ ΜΙΑ ΚΑΚΗ ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΤΟΥΡΚΙΑ

Δημοσιεύθηκε στις 17 Μαρτίου 2016, 17:44Εκτύπωση

Ας μην μπερδεύουμε την απόγνωση με τη νομιμότητα όταν μιλάμε για την προτεινόμενη ευρωπαϊκή συμφωνία με την Τουρκία για τους πρόσφυγες. Κανείς δεν θα πρέπει να έχει ψευδαισθήσεις. Διακυβεύεται η απόλυτη βασική αρχή της διεθνούς προστασίας για όσους διαφεύγουν τον πόλεμο και την δίωξη.  

Κοινή ανακοίνωση των Ken Roth (Human Rights Watch),  Salil Shetty(Amnesty International) και  Catherine Woollard (ECRE)

Κάθε κυβέρνηση στην Ευρώπη θα πρέπει να πάρει θέση αυτή τη βδομάδα στο εξής: είτε εξακολουθεί να αναγνωρίζει το δικαίωμα στο άσυλο ή το θεωρεί ήσσονος σημασίας με το να το  διαπραγματεύεται με μια χώρα που διαθέτει ανεπαρκείς επιδόσεις στο επίπεδο σεβασμού του εν λόγω δικαιώματος

Αυτή η νέα πρόταση είναι η πλέον πρόσφατη εν μέσω μιας ευρύτερης επικίνδυνης τάσης. Κατά τη διάρκεια των τελευταίων μηνών, διάφορες Ευρωπαϊκές κυβερνήσεις έχουν εφαρμόσει διακριτική πρακτική ως προς το κλείσιμο των συνόρων τους και παράνομoυς περιορισμούς στον αριθμό των αιτήσεων για άσυλο που δέχονται. Το αποτέλεσμα είναι μια όλο και πιο βαθιά ανθρωπιστική καταστροφή για χιλιάδες πρόσφυγες που βρίσκονται εγκλωβισμένοι στην Ελλάδα, μια μεγάλη αύξηση σε  κινδυνολογική κα και βιτριολική ρητορική που στιγματίζει τους αιτούντες-άσυλο και τους μετανάστες.

Οι ηγέτες της ΕΕ κατάφεραν να φτάσουν σε τόσο χαμηλό επίπεδο την προηγούμενη βδομάδα, ώστε πρότειναν την αποδοχή από την πλευρά της Τουρκίας ταχύρρυθμων μαζικών επιστροφών μεταναστών που θα φτάνουν στην Ελλάδα με βάρκες και ένα σχέδιο για την επανεγκατάσταση ενός Σύριου πρόσφυγα  που βρίσκεται στην Τουρκία, για καθένα Σύριο  που εισέρχεται παράτυπα στην Ελλάδα και επιστρέφεται πίσω στην Τουρκία  με αντάλλαγμα 6 δισεκατομμύρια ευρώ, υποσχέσεις για κατάργηση των θεωρήσεων εισόδου για τους Τούρκους υπηκόους, καθώς και την επανέναρξη των συζητήσεων για την ένταξη της Τουρκίας στην ΕΕ.

Τασσόμαστε υπέρ μιας μεγάλης κλίμακας επανεγκατάστασης προσφύγων στην Ευρώπη και σε άλλα μέρη, ως τον καλύτερο τρόπο για να μην υπάρχει η ανάγκη από πλευράς των  απεγνωσμένων προσφύγων να κάνουν το επικίνδυνο βήμα να μπουν στις ετοιμόρροπες βάρκες στη Μεσόγειο. Τασσόμαστε επίσης υπέρ μιας δράσης με ουσιαστική αλληλεγγύη για τις χώρες που φιλοξενούν τη συντριπτική πλειοψηφία των προσφύγων από όλο τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένης της Τουρκίας. Οι ηγέτες της ΕΕ όμως θα πρέπει να απορρίψουν οποιαδήποτε σύνδεση μεταξύ της επανεγκατάστασης κάποιων προσφύγων και της στέρησης στην πρόσβαση σε μία δίκαιη διαδικασία ασύλου για άλλους πρόσφυγες.

Καθώς συνεχίζουμε να επιμένουμε ως προς το δικαίωμα σε μια ολοκληρωμένη και δίκαιη ακρόαση οποιουδήποτε αιτήματος για άσυλο για όσους/ες φτάνουν παράτυπα στις ακτές της Ευρώπης, αναγνωρίζουμε ότι όσοι δεν καταφέρνουν μετά από μία δίκαη διαδικασία να παρουσιάσουν μια επαρκώς αιτιολογημένη επιχειρηματολογία σχετικά με την παραμονή τους, μπορούν να επιστρέφονται. Η ένστασή μας υπόκειται στις ταχύρρυθμες μαζικές απελάσεις, οι οποίες δεν λαμβάνουν υπόψη τις εξατομικευμένες περιστάσεις.

Η παραβίαση ως προς το δικαίωμα στο άσυλο δε μετριάζεται από τον μύθο ότι η Τουρκία είναι μια «ασφαλής» χώρα για τους πρόσφυγες. Η Τουρκία έχει διασφαλίσει «προσωρινή προστασία» σε περισσότερους από 2 εκατομμύρια Σύριους, αλλά ακόμα αρνείται να παράσχει πρακτικά αποτελεσματική προστασία σε μη-Ευρωπαίους συμπεριλαμβανομένων Αφγανών, Ιρακινών και άλλων αιτούντων άσυλο. Η Τουρκία επίσης έχει κατ’ επανάληψη απωθήσει Σύριους πίσω στην εμπόλεμη ζώνη και έχει κλείσει τα σύνορα σε άλλους που προσπάθησαν να διαφύγουν.

Εντωμεταξύ, όλοι οι πρόσφυγες στην Τουρκία δυσκολεύονται πολύ να βρουν δουλειά, να προσφέρουν εκπαίδευση στα παιδιά τους και να δημιουργήσουν μία αξιοπρεπή ζωή, βασικά στοιχεία ενός «ασφαλούς» καταφύγιου.

Σαν να μην έφτανε αυτό, ο πρόεδρος της Τουρκίας και η κυβέρνηση έχουν προχωρήσει σε μία έντονη καταστολή των  ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η κατάρρευση της ειρηνευτικής διαδικασίας όσον αφορά το Κουρδικό και οι εκτεταμένες επιχειρήσεις ασφαλείας στα νοτιοανατολικά, μαζί με την καταστολή σε όλη τη χώρα των επικριτών, της αντιπολίτευσης και των μέσων μαζικής ενημέρωσης που θεωρούνται εχθρικοί προς τις θέσεις της κυβέρνησης, μπορεί να προσθέσουν σύντομα Τούρκους υπήκοους στις προσφυγικές ροές.

Στην προσπάθειά τους να αποφύγουν τις υποχρεώσεις τους απέναντι στη μεγαλύτερη προσφυγική κρίση από τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, οι ηγέτες της ΕΕ στέκονται βουβοί στην αντιμετώπιση των παραπάνω τάσεων, ελπίζοντας εσφαλμένα ότι θα εξασφαλίσουν τη συνεργασία  της Τουρκίας στην παρεμπόδιση των φουσκωτών βαρκών.

Ο καλύτερος τρόπος να καταπολεμήσουμε τους δημαγωγούς της Ευρώπης που αυτή τη στιγμή ωφελούνται από το χάος στο Αιγαίο δεν είναι να υποκύψουμε στην αδιαφορία τους για το διεθνές δίκαιο, αλλά να προσφέρουμε βιώσιμες λύσεις, βασισμένες σε αρχές. Αυτές οι λύσεις υπάρχουν. Η ροή των πλοιαρίων μπορεί να μειωθεί σημαντικά με την αύξηση της μετεγκατάστασης κατ΄ ευθείαν από χώρες που αποτελούν το πρώτο καταφύγιο για να μειωθεί η ανάγκη επιβίβασης σε βάρκες, επενδύοντας σε αυτές τις χώρες ώστε οι πρόσφυγες να μπορέσουν να ζήσουν αξιοπρεπείς ζωές εκεί, όπως επίσης και να διπλασιάσουμε τις προσπάθειες να σταματήσουν οι θηριωδίες σε μέρη όπως η Συρία, οι οποίες αναγκάζουν αρχικά τους πρόσφυγες να διαφύγουν.