ΕΛΛΑΔΑ: ΟΙ ΥΠΕΡΑΣΠΙΣΤΕΣ ΤΩΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΜΙ ΟΛΣΕΝ ΚΑΙ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΔΗΜΗΤΡΑΣ ΔΙΚΑΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥΣ ΥΠΕΡ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΣΣΩΝ/ΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΩΝ/ΩΝ

Ενόψει της δίκης των υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων Τόμι Όλσεν και Παναγιώτη Δημητρά, που θα πραγματοποιηθεί αύριο 6 Οκτωβρίου στη Ρόδο, με κατηγορίες που σχετίζονται με το έργο τους υπέρ των προσφυγισσών/ων και των μεταναστριών/ών, η Dinushika Dissanayake, Αναπληρώτρια Περιφερειακή Διευθύντρια της Διεθνούς Αμνηστίας για την Ευρώπη, δήλωσε:

«Οι ποινικές κατηγορίες εναντίον του Παναγιώτη Δημητρά και του Τόμι Όλσεν αποτελούν κατάφωρη κατάχρηση της νομοθεσίας κατά της παράνομης διακίνησης μεταναστριών και μεταναστών και δεν στηρίζονται σε αποδεικτικά στοιχεία. Και οι δύο στοχοποιούνται λόγω του έργου τους για την καταγραφή σοβαρών παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε βάρος μεταναστριών, μεταναστών, προσφυγισσών και προσφύγων.

«Οι ελληνικές αρχές έχουν μακρά ιστορία δίωξης των υπερασπιστριών και υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ποινικοποίησης του έργου για τα ανθρώπινα δικαιώματα, αλλά αυτό ξεπερνάει ακόμα περισσότερα τα όρια. Για πρώτη φορά, ακτιβιστές για τα ανθρώπινα δικαιώματα παραπέμπονται σε δίκη επειδή βοήθησαν ανθρώπους να έχουν πρόσβαση στις διαδικασίες ασύλου. Η ερμηνεία αυτού του γεγονότος ως “παράνομη διακίνηση μεταναστριών και μεταναστών” δεν αποτελεί μόνο παραποίηση του διεθνούς και του εθνικού δικαίου, αλλά και επικίνδυνη δυσφήμιση του πολύτιμου έργου των ΜΚΟ».

Τον Ιούλιο του 2021, ο Δημητράς και ο Όλσεν παρείχαν υποστήριξη σε αιτούσες και αιτούντες άσυλο στην Κω, μεταξύ άλλων βοηθώντας τους να έχουν πρόσβαση στη διαδικασία ασύλου. Επίσης, κατέγραψαν και ανέφεραν περιπτώσεις επαναπροωθήσεων από τις ελληνικές αρχές – την παράνομη και συχνά βίαιη πρακτική των συνοπτικών επιστροφών ατόμων πέρα από τα σύνορα, μια πρακτική για την οποία η Ελλάδα έχει κριθεί ένοχη από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.

Οι αρχές κατηγορούν τον Δημητρά και τον Όλσεν για τη σύσταση και τη συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση, καθώς και για τη συνδρομή σε «παράνομη είσοδο» και «παράνομη διαμονή» υπηκόων τρίτων χωρών στην Ελλάδα. Σύμφωνα με τις πληροφορίες που διαθέτει η Διεθνής Αμνηστία, δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι το έργο των Δημητρά και Όλσεν ξεπέρασε τα όρια των νόμιμων δραστηριοτήτων που συνίστανται στην παροχή βοήθειας σε άτομα για τη νόμιμη άσκηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων τους και στην καταγραφή της κατάστασης.

Σε περίπτωση καταδίκης, κινδυνεύουν με ποινή φυλάκισης έως και 20 ετών.

Ο Τόμι Όλσεν δήλωσε: «Όταν οι υπερασπίστριες και οι υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων αντιμετωπίζουν ποινική δίωξη επειδή καταγράφουν όσα συμβαίνουν στα σύνορα της Ευρώπης, ενώ οι επαναπροωθήσεις και άλλες σοβαρές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων συνεχίζονται ατιμώρητα, αυτό στέλνει ένα ισχυρό μήνυμα σε όλες και όλους όσους ασκούν αυτό το έργο: Παραμείνετε στη σιωπή, αλλιώς κινδυνεύετε να καταστείτε και εσείς οι ίδιες/οι κατηγορούμενες/οι».

Ο Παναγιώτης Δημητράς δήλωσε: «Αυτή η δίωξη είχε ως μοναδικό σκοπό να μας παρενοχλήσει και να περιορίσει σοβαρά το έργο μας για την καταγραφή παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στα ελληνικά σύνορα. Με στιγμάτισε και με έχει εμποδίσει να ταξιδέψω στο εξωτερικό για να συνεχίσω την υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε διεθνές επίπεδο για περισσότερα από τρία χρόνια».

«Οι κατηγορίες που απαγγέλθηκαν εναντίον του Όλσεν και του Δημητρά στέλνουν ένα ανησυχητικό μήνυμα ότι η υποστήριξη ατόμων που χρειάζονται προστασία, ώστε να ασκήσουν τα δικαιώματά τους, μπορεί να παρερμηνευθεί ως συνενοχή στην παράνομη διακίνηση μεταναστριών και μεταναστών. Αυτό δεν βλάπτει μόνο τις προσφύγισσες, τους πρόσφυγες, τις μετανάστριες και τους μετανάστες που έχουν πραγματοποιήσει επικίνδυνα ταξίδια στη θάλασσα, καθώς αποθαρρύνει την παροχή βοήθειας, αλλά έχει και αποτρεπτικό αντίκτυπο στην κοινωνία των πολιτών στο σύνολό της», δήλωσε η Dinushika Dissanayake από τη Διεθνή Αμνηστία.

Ιστορικό

Ο Τόμι Όλσεν είναι Νορβηγός ακτιβιστής για τα ανθρώπινα δικαιώματα, ο οποίος ίδρυσε το 2017 τη ΜΚΟ Aegean Boat Report με σκοπό την παρακολούθηση των αφίξεων στα ελληνικά νησιά και την καταγραφή παραβιάσεων δικαιωμάτων. Ο Παναγιώτης Δημήτρας είναι νομικός διαχειριστής και εκπρόσωπος της ΜΚΟ Greek Helsinki Monitor, μιας οργάνωσης που καταγράφει περιστατικά ρατσιστικής βίας και ρατσιστικών δηλώσεων, συμπεριλαμβανομένων των επαναπροωθήσεων αιτούντων άσυλο από Έλληνες αστυνομικούς στα σύνορα.

Από το 2023, οι ελληνικές αρχές έχουν επιβάλει στον Δημητρά εξαιρετικά επαχθή προσωρινά μέτρα, μεταξύ των οποίων απαγόρευση εξόδου από τη χώρα, υποχρέωση τακτικής παρουσίασης στο αστυνομικό τμήμα και καταβολή εγγύησης ύψους 10.000 ευρώ.

Ο Τόμι Όλσεν ζει σήμερα στη Νορβηγία. Νωρίτερα φέτος, οι νορβηγικές αρχές απέρριψαν αίτημα έκδοσης από την Ελλάδα, κρίνοντας ότι οι πράξεις για τις οποίες είχε διωχθεί ο Όλσεν στην Ελλάδα δεν είναι παράνομες στη Νορβηγία και συνιστούσαν πραγματικό κίνδυνο για το δικαίωμα του Όλσεν στην ελευθερία της έκφρασης.

Η Διεθνής Αμνηστία έχει επισημάνει επανειλημμένα τις ελλείψεις στην ελληνική νομοθεσία κατά της παράνομης διακίνησης μεταναστριών και μεταναστών, σημειώνοντας ότι η νομοθεσία βασίζεται σε αόριστες και ευρείες διατυπώσεις και δεν προστατεύει επαρκώς τις υπερασπίστριες και τους υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και τους ανθρωπιστικούς φορείς από ποινική δίωξη.

Για περισσότερες πληροφορίες, επικοινωνήστε με το press@amnesty.org

Πρόσθετες πηγές:

Aegean Boat Report και Greek Helsinki Monitor – Ελληνικό Παρατηρητήριο των Συμφωνιών του Ελσίνκι – Τα ανθρώπινα δικαιώματα στην Ελλάδα και πέρα από αυτήν

Διεθνής Αμνηστία: Ευρώπη: Όταν τιμωρείται η αλληλεγγύη

Διεθνής Αμνηστία: Η αλληλεγγύη σε δίκη: Άνθρωποι στην Ευρώπη στοχοποιούνται επειδή βοηθούν προσφύγισσες/ες και μετανάστριες/ες