ΙΣΡΑΗΛ/ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΑ ΠΑΛΑΙΣΤΙΝΙΑΚΑ ΕΔΑΦΗ: Ο ΝΕΟΣ ΝΟΜΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΘΑΝΑΤΙΚΗ ΠΟΙΝΗ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΑΤΑΡΓΗΘΕΙ

Οι ισραηλινές αρχές πρέπει να καταργήσουν επειγόντως τις νομοθετικές τροποποιήσεις που διευρύνουν τη χρήση της θανατικής ποινής στο Ισραήλ, οι οποίες εγκρίθηκαν σήμερα με πλειοψηφία 62 μελών της Κνεσέτ, δήλωσε η Διεθνής Αμνηστία.

«Σήμερα, το ισραηλινό κοινοβούλιο, η Κνεσέτ, ψήφισε τον πρώτο από μια σειρά νόμων που απειλούν να διευκολύνουν τη χρήση της θανατικής ποινής, σε μια δημόσια επίδειξη σκληρότητας, διακρίσεων και απόλυτης περιφρόνησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η τροπολογία που προστέθηκε στον Ποινικό Κώδικα του Ισραήλ, γνωστή ως «Θανατική ποινή για τρομοκράτες», διευρύνει το πεδίο εφαρμογής και διευκολύνει τη χρήση της θανατικής ποινής, σε μια εποχή που υπάρχει παγκόσμια τάση προς την κατάργησή της. Επίσης, καταργεί θεμελιώδεις διασφαλίσεις για την πρόληψη της αυθαίρετης στέρησης της ζωής και την προστασία του δικαιώματος σε δίκαιη δίκη, και ενισχύει περαιτέρω το ισραηλινό σύστημα απαρτχάιντ, το οποίο διατηρείται από δεκάδες νόμους που εντείνουν τις διακρίσεις κατά των Παλαιστινίων», δήλωσε η  Erika Guevara-Rosas, Ανώτερη Διευθύντρια Έρευνας, Προάσπισης, Πολιτικής και Εκστρατειών της Διεθνούς Αμνηστίας.

«Το γεγονός ότι ο νόμος αυτός ψηφίστηκε τον ίδιο μήνα που ο γενικός εισαγγελέας του ισραηλινού στρατού απέσυρε όλες τις κατηγορίες εναντίον ισραηλινών στρατιωτών που κατηγορούνταν για σεξουαλική κακοποίηση ενός Παλαιστίνιου κρατουμένου – μια απόφαση που χαιρέτισαν ο πρωθυπουργός και αρκετοί υπουργοί – λέει πολλά για το βαθμό στον οποίο το Ισραήλ απανθρωποποιεί τις Παλαιστίνιες και τους Παλαιστίνιους. Ο πρωθυπουργός Μπέντζαμιν Νετανιάχου, ο οποίος καταζητείται από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για εγκλήματα πολέμου και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, ήταν μεταξύ εκείνων που ψήφισαν υπέρ του νόμου. Εδώ και χρόνια, παρατηρούμε ένα ανησυχητικό μοτίβο φαινομενικών εξωδικαστικών εκτελέσεων και άλλων παράνομων δολοφονιών Παλαιστινίων – με τους δράστες να απολαμβάνουν σχεδόν πλήρη ατιμωρησία. Αυτός ο νέος νόμος, που επιτρέπει τις κρατικά επικυρωμένες εκτελέσεις, αποτελεί το αποκορύφωμα τέτοιων πολιτικών».

Ο νέος νόμος θεσπίζει ρητά δύο νομικά πλαίσια για την επιβολή της θανατικής ποινής στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη – εξαιρουμένης της παράνομα προσαρτημένης Ανατολικής Ιερουσαλήμ – και στο Ισραήλ. Τα στρατιωτικά δικαστήρια στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη θα έχουν την εξουσία να επιβάλλουν τη θανατική ποινή σε Παλαιστίνιες/ους που έχουν καταδικαστεί για εκ προθέσεως ανθρωποκτονίες στο πλαίσιο πράξεων που ορίζονται ως τρομοκρατικές σύμφωνα με τον διακριτικό αντιτρομοκρατικό νόμο του Ισραήλ. Μόνο υπό ειδικές συνθήκες, τις οποίες το νομοσχέδιο δεν προσδιορίζει, τα δικαστήρια θα έχουν το δικαίωμα να επιβάλλουν ισόβια κάθειρξη – και μόνο ισόβια κάθειρξη – αντί της θανατικής ποινής. Ο Υπουργός Άμυνας εξουσιοδοτείται να αποφασίζει αν οι κατηγορούμενες/οι από τη Δυτική Όχθη θα δικαστούν από στρατιωτικά ή πολιτικά δικαστήρια. Όσες και όσοι καταδικαστούν σε θάνατο δεν έχουν δικαίωμα χάριτος, γεγονός που καθιστά αυτόν τον νόμο έναν από τους πιο ακραίους νόμους περί θανατικής ποινής στον κόσμο.

«Εξουσιοδοτώντας τα στρατιωτικά δικαστήρια, τα οποία έχουν ποσοστό καταδίκης άνω του 99% για Παλαιστίνιες/ους κατηγορούμενες/ους και τα οποία είναι διαβόητα για την παραβίαση των εγγυήσεων της δίκαιης δίκης και της τήρησης των διαδικαστικών εγγυήσεων, να επιβάλλουν ουσιαστικά υποχρεωτικές ποινές θανάτου και να διατάσσουν την εκτέλεση εντός μόλις 90 ημερών από την τελική απόφαση, το Ισραήλ απονέμει στον εαυτό του απόλυτη εξουσία να εκτελεί Παλαιστίνιες/ους, στερώντας τους τις πιο βασικές εγγυήσεις δίκαιης δίκης», δήλωσε η Erika Guevara-Rosas.

Σύμφωνα με το δεύτερο νομοθετικό πλαίσιο που ισχύει στο Ισραήλ και στην παράνομα προσαρτημένη Ανατολική Ιερουσαλήμ, η αρμοδιότητα των πολιτικών δικαστηρίων να επιβάλλουν τη θανατική ποινή θα επεκταθεί ώστε να περιλαμβάνει κάθε πρόσωπο που καταδικάζεται για τη σκόπιμη δολοφονία άλλου ατόμου με «σκοπό την άρνηση της ύπαρξης του κράτους του Ισραήλ». Μια τέτοια ιδεολογική προϋπόθεση όσον αφορά την πρόθεση σημαίνει στην πράξη ότι ο νόμος έχει σχεδιαστεί για να στοχεύει τις Παλαιστίνιες και τους Παλαιστινίους.

«Παρά τις λίγες τροποποιήσεις στα προηγούμενα σχέδια, οποιαδήποτε θανατική ποινή επιβληθεί βάσει αυτού του νόμου θα συνιστούσε παραβίαση του δικαιώματος στη ζωή και, όταν επιβάλλεται σε Παλαιστίνιες/ους από τα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη, μπορεί επίσης να ισοδυναμεί με εγκλήματα πολέμου. Η διεθνής κοινότητα πρέπει να ασκήσει τη μέγιστη δυνατή πίεση στις ισραηλινές αρχές ώστε να καταργήσουν αμέσως αυτόν τον νόμο, να καταργήσουν πλήρως τη θανατική ποινή και να καταργήσουν όλους τους νόμους και τις πρακτικές που συμβάλλουν στο σύστημα του απαρτχάιντ εναντίον των Παλαιστινίων», δήλωσε η Erika Guevara-Rosas.

Ιστορικό

Εκτός από την τροπολογία για τη θανατική ποινή, η Επιτροπή Συντάγματος, Νόμου και Δικαιοσύνης της Κνεσέτ προώθησε στις 24 Μαρτίου, για δεύτερη και τρίτη ανάγνωση, το νομοσχέδιο για τον Νόμο περί Δικαστηρίων («Δίωξη των συμμετεχουσών/όντων στα γεγονότα της σφαγής της 7ης Οκτωβρίου»), το οποίο προβλέπει τη σύσταση ενός ειδικού δικαστηρίου, το οποίο θα λειτουργεί ουσιαστικά ως στρατοδικείο, για τη δίκη ατόμων που κατηγορούνται για συμμετοχή στις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου. Το νομοσχέδιο εξουσιοδοτεί το δικαστήριο να επιβάλλει τη θανατική ποινή στα καταδικασθέντα άτομα και του επιτρέπει να παρεκκλίνει σημαντικά από τους συνήθεις διαδικαστικούς κανόνες και τους νόμους περί αποδεικτικών στοιχείων, εάν αυτό «κριθεί απαραίτητο για την αποσαφήνιση της αλήθειας και την απονομή δικαιοσύνης».

Η Διεθνής Αμνηστία αντιτίθεται ανεπιφύλακτα στη θανατική ποινή, υπό οποιεσδήποτε συνθήκες. Το άρθρο 6(1) του ICCPR, στο οποίο το Ισραήλ είναι συμβαλλόμενο κράτος, προστατεύει από την αυθαίρετη στέρηση της ζωής, η οποία, μαζί με τα βασανιστήρια και άλλες μορφές κακομεταχείρισης και τιμωρίας, απαγορεύεται απολύτως βάσει του εθιμικού διεθνούς δικαίου, του διεθνούς δικαίου για τα ανθρώπινα δικαιώματα και του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου.

Στο πλαίσιο του Ισραήλ, όπου το δικαστικό σύστημα, και ιδίως το στρατιωτικό δικαστικό σύστημα, είναι διαβόητο για τον εγγενώς διακριτικό του χαρακτήρα έναντι των Παλαιστινίων, και όπου οι καταδίκες βασίζονται συστηματικά σε αποδεικτικά στοιχεία που έχουν αποσπαστεί μέσω βασανιστηρίων και άλλων μορφών κακομεταχείρισης, η επιβολή της θανατικής ποινής βάσει τέτοιων νόμων θα συνιστούσε παραβίαση του δικαιώματος στη ζωή και της απαγόρευσης των βασανιστηρίων και κάθε άλλης σκληρής, απάνθρωπης ή ταπεινωτικής μεταχείρισης ή τιμωρίας.